Ewangelicy i sport PDF Drukuj
 
 

 

KS. ROMAN J. PAWLAS
Luterańska Organizacja Sportowa w Rzeczypospolitej Polskiej

Tekst wykładu przygotowanego na sympozjum naukowe
Salezjańskiej Organizacji Sportowej RP
opublikowany w pracy zbiorowej
pod redakcja dra Zbigniewa Dziubińskiego
"Sport na przełomie tysiącleci: szanse i nadzieje".
Warszawa 2000

LUTERAńSKA ORGANIZACJA SPORTOWA
I EWANGELICKI RUCH SPORTOWY W POLSCE

1. Teologiczne umocowanie sportu w tradycji ewangelickiej

Człowiek jako Boże stworzenie, korona stworzenia, zasługuje na troskę manifestującą się na płaszczyznach: duchowej, intelektualnej oraz cielesnej. Na tej ostatniej, wcześniej czy pó¼niej poruszane są m.in. zagadnienia zdrowia, kondycji i sportu. Zainteresowanie ciałem w tradycji luterańskiej wolne jest od przeświadczenia, iż to właśnie ciało i cielesność jest siedliskiem, ¼ródłem zła lub nieszczęść. Optyka biblijna każe luteranom i szerzej - ewangelikom, troszczyć się także o ciało, które choć kruche jak glina, jednak pozostaje bardzo ważne. Egzegeza tekstów biblijnych lokalizuje zło nie w ciele, lecz w grzesznych skłonnościach, błędnych wyborach, egoistycznych decyzjach. Stosując pewne uproszczenia można dodać, iż już luterski, a potem luterański brak zrozumienia dla praktyk ascetycznych, skutecznie oddalił umartwianie ciała, jako element swoistego zadośćuczynienia. Na tak przygotowanym reformacyjnym gruncie, pojmującym somatyczność raczej pozytywnie, wszelka troska o ciało w rozu-mieniu higieny, tężyzny fizycznej, zdrowia i sportu, jest czymś oczywistym i koniecznym.

2. Podstawowe założenia i cele działalności sportowej w Kościele Ewangelicko-Augsburskim

Podstawowym i pierwszym celem sportowej działalności prowa-dzonej w ramach Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczy-pospolitej Polskiej jest szerokie duszpasterskie oddziaływanie na młode pokolenia. A, że nigdy dosyć poszukiwań skutecznych form pracy wśród młodzieży, koncepcja wzbogacenia duszpasterstwa młodzieżowego o działania turystyczne i sportowe została życzliwie przyjęta i chętnie rozpowszechniona.
Luterański ruch sportowy szybko emocjonalnie wzbogacił pracę młodzieżową, uaktywniając postawy i procesy identyfikacji z własną parafią i grupą młodzieżową oraz konsolidacji w ramach zespołu sportowego. W wielu przypadkach lu¼ne i jedynie formalne więzy łączące młodego człowieka z "Kościołem swej konfirmacji" [1] zostały zastąpione swoistym lokalnym parafialnym patriotyzmem, doprowadzając do wydatnego poszerzenia kręgu oddziaływania duszpasterskiego o tych, którzy wcześniej stali z dala od Kościoła. Charakter zajęć sportowych, wymagający systematyczności w ćwi-czeniach i w próbach, wzmacnia postawy i zachowania pozytywne, a w środowiskach trudnych i niewydolnych wychowawczo owocuje stosunkowo szybkimi efektami resocjalizacyjnymi.
Luterański ruch sportowy uaktywnił dotychczas "bezrobotnych kościelnie" współwyznawców, na co dzień działających w klubach sportowych, w charakterze trenerów, organizatorów sportu i turys-tyki, także sędziów, dając realizację kolejnego celu, jakim jest ożywienie całych wspólnot parafialnych wokół nowych form działania. Uczestniczenie reprezentacji parafialnych np. w sporto-wych Ewangelickich Olimpiadach jest w warunkach ewangelickiej diaspory w Polsce skomplikowane i wiąże się z trudnościami komunikacyjnymi, finansowymi etc., wprowadzając w obszar kościelny nowe organizacyjne wyzwania. Ogólne uaktywnienie szczególnie najliczniejszych parafii Śląska Cieszyńskiego i Górnego to bardzo wdzięczny efekt poczynań sportowych. Po kilku latach systematycznie prowadzonej i publikowanej, głównie w prasie ko-ścielnej, dokumentacji sportowej (list zwycięzców w turniejach i o-limpiadach, klasyfikacji medalowych i punktowych) uzyskano dotychczas nieznaną w Kościele skalę porównawczą dla poszczególnych parafii, utożsamianą z efektywnością w zarządzaniu parafią i skutecznością w duszpasterstwie dzieci i młodzieży. To co dotychczas wymykało się z ram wymiernej oceny, w wyznaniowym ruchu sportowym, dało nieomal racjonalne, regulaminowe podstawy do wartościowania i weryfikacji działań poszczególnych parafii, przy czym pragnienie, by moja parafia wypadła jak najlepiej, obok kręgów duchowych-duszpasterzy, radnych-prezbiterów, rozszerzyło się na płaszczyznę ogólnoparafialną. Kibicowanie, często także modlitwy przyczynne w kręgu rówieśniczym, również rodzinnym i zborowym, wydatnie umacniają wie¼ parafialną współwyznawców. Oczywistym celem poczynań sportowych jest także - choć w wa-runkach przykościelnych najczęściej wymienianym na końcu (!) - ogólny, harmonijny rozwój fizyczny, zdobywanie sprawności sportowej i zachęcanie do aktywnego, zdrowego stylu życia.

3. Historyczne spojrzenie na działalność sportową w Kościele Ewangelicko-Augsburskim w Polsce

3.1. Początki
Pierwsze zorganizowane formy działań sportowych w ramach Kościoła Ewangelickiego w Polsce datują się na koniec XIX wieku, kiedy to zakładane są pierwsze Stowarzyszenia Niewiast, Młodzieńców, Związki Wstrzemie¼liwości [2], które wśród innych celów miały wpisany i ten związany z turystyką i sportem (gimnastyka, kręglarstwo, rowery). W połowie lat dwudziestych XX wieku niemal lawinowo powstawały Towarzystwa Młodzieży Ewangelickiej [3], by w 1928 przekształcić się w Związek Polskiej Młodzieży Ewangelickiej. W 1930 roku utworzono Związek Towarzystw Polskiej Młodzieży Ewangelickiej. W działalność Związku obok poczynań oświatowych, formacyjnych i artystycznych wpisana została aktywność turystyczno-sportowa.
Druga wojna światowa i trudności powojenne zniszczyły wcześniej-szy dorobek. Działalność młodzieżowa Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego poniosła ogromne straty, m.in. giną w hitlerowskich obozach koncentracyjnych liderzy pracy młodzieżowej: ks. Józef Nierostek [4] i ks. Władysław Pawlas [5].
Odradzające się w 1946 r. ZPME działały tylko do 1949 roku, po czym trudności, tym razem polityczne, przerwały ich działalność. Prace wśród młodzieży ewangelickiej przejmuje bezpośrednio Kościół powołując duszpasterstwo miodzieżowe. [6]
W czasie organizowanych corocznie młodzieżowych obozów wypoczynkowych prowadzono zajęcia rekreacyjno-sportowe, organizując niejednokrotnie dobrze przygotowane turnieje tenisa stołowego, siatkówki, zawody pływackie i kajakowe.
3.2. Ruch sportowych olimpiad młodzieży ewangelickiej
Przemiany polityczne w końcu lat osiemdziesiątych zaowocowały du-żym ożywieniem w szeregach młodzieżowych, doprowadzając w Warszawie do nieoficjalnego zawiązania Stowarzyszenia Ewangelickiej Młodzieży w Polsce [7](w skrócie: SEMP).
To właśnie młodzież skupiona głównie wokół SEMP-u zorganizowała w Chylicach pod Warszawą (27-28.05.1989) Pierwszą Olimpiadę Sportowa. Ostatecznie jednak przeważyła koncepcja reaktywowania ZPME w Łodzi, by pó¼niej uzyskać finalny organizacyjny kształt w Związku Młodzieży Ewangelickiej w Polsce (skrót: ZME), którego rejestracja nastąpiła 18.11.1989 także w Łodzi. Z tą datą ruch sportowych olimpiad zyskał stałego formalnego organizatora. W odstępach rocznych zorganizowano kolejne: drugą w Łodzi (14-17.06.1990), trzecią w Ustroniu (30.05-02.06.1991) . W roku następnym na Mazurach, w Sorkwitach w organizację czwartej włączyła się miejscowa ewangelicka parafia (31.07-2.0.1992).
Podobnie było w 1993 roku w Tomaszowie Mazowieckim (30.04-3.05.1993). Systematycznie olimpiady sportowe rozrastają się i zy-skują na znaczeniu. Startuje coraz większa liczba zawodników z wielu ośrodków parafialnych. Zwiększa się lista dyscyplin i kon-kurencji sportowych. Współorganizatorem jest Synodalna Komisja Młodzieży i Ogólnopolski Duszpasterz Młodzieży. W 1994 roku zdecydowano, by rywalizacja sportowa objęła także sporty zimowe, organizując w Wiśle pierwszą zimową olimpiadę (10 - 13.02.1994). Jej sukces zachęcił do kontynuacji. Kolejne zimowe olimpiady, także przy znacznym zainteresowaniu i ich rozwoju zorganizowano w 1995, 1997, 1998, 1999 i 2000 roku. Wszystkie na obiektach sportowych Wisty i Kubalonki. Od 1997 roku na starcie stają zawodnicy z za-granicy (Czech, Słowacji i Niemiec).
Od 1994 kolejne letnie olimpiady lokalizowane były na Śląsku Cieszyńskim i Górnym, by ułatwić start znacznej liczbie reprezentacji dużych ewangelickich parafii. Tak więc szóstą letnią olimpiadę zorganizowano w Cieszynie (30.04-3.05.1994), następne w Jastrzę-biu Zdroju (29.04-2.05.1995), w Skoczowie (30.04-5.05.1996), w Gliwicach (30.04-4.05.1997), w Bielsku-Białej (10-14.06.1998) i Zabrzu (30.04-3.05.1999). Dopiero w roku jubile-uszowym dwunasta letnia olimpiada odbyta się poza Górnym Śląskiem, we Wrocławiu (28.04-3.05.2000). Od 1996 roku głównym organizatorem Olimpiad jest Luterańska Organizacja Sportowa w Rzeczypospolitej Polskiej (skrót: LOSwRP). Wtedy też wprowadzono podział wiekowy z zastosowaniem kategorii tzw. młodzi-czek/młodzików (z reguły do 15 roku życia) i seniorek/seniorów (powyżej 15 roku życia). Poprzez udział reprezentacji z Holandii, Niemiec, Czech, Słowacji, Węgier olimpiady letnie od 1996 roku zyskały określenie międzynarodowych. Liczba reprezentacji parafialnych wzrasta do prawie czterdziestu [8], co w skali całego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP jest ogromnym sukcesem [9], albowiem w tej liczbie znajdują się najważniejsze ośrodki parafialne, praktycznie z wszystkich sześciu diecezji Kościoła [10], o zakresie oddziaływania przekraczającym 1000 uczestników. Dla liczebnie niewielkiego Kościoła [11] ruch sportowy okazał się najbardziej dynamicznie rozwijającą się aktywnością nie tylko wśród młodego pokolenia. Formuła corocznej zmiany miejsca przeprowadzania olimpiad letnich możliwa jest dzięki ogromnemu zaangażowaniu lokalnych parafii i sprzyjającego im środowiska.
Ciasne ramy czasowe dla przeprowadzenia olimpiady oznaczające praktycznie maksymalnie piec dni (długi weekend przełomu kwietnia i maja), stale rosnąca liczba konkurencji sportowych (w '98 - 74; w '99 -75; w 2000 - 80), stawanie na starcie coraz większej liczby dzieci w przedziale wiekowym 10-15 lat oraz brak ograniczeń wiekowych dla kategorii seniorów, powodują, ze olimpiady mają charakter imprezy masowej "sportu dla wszystkich". Wprowadzone limity dotyczące liczby startujących, reprezentujących poszcze-gólne parafie, wymuszają selekcję wstępną przeprowadzoną na szczeblu podstawowym w parafiach.
3.3. Ogólnopolskie turnieje i zawody
Luterański ruch olimpijski ma swe naturalne zaplecze i wzmocnienie w cyklach turniejów i zawodów ogólnopolskich, rozgrywanych od 1996 roku. Ich liczba także stale wzrasta (np. w '97 - 5; w '98 - 9; w '99 - 10) [12] i być może, że w najbliższej przyszłości będą pełnić rolę eliminacji olimpijskich.
Kanon dyscyplin i konkurencji sportowych [13] w zasadzie jest stały, uzależniony od warunków technicznych obiektów sportowych danej miejscowości, choć jest otwarty także na nowe (kajaki, badminton, ringo, rzut oszczepem) [14] traktowane najczęściej najpierw jako pokazowe - nie punktowane, by dopiero w roku następnym zyskać status dyscypliny programowej.
Mając na uwadze element wychowawczy w 1997 roku odstąpiono od punktacji wyłaniającej najlepszych zawodników olimpiady, utrzymując jedynie kryteria zespołowe, najlepszej reprezentacji parafialnej w klasyfikacji punktowej oraz medalowej. Świadomie nie wprowadzono także nagród dla zwycięzców, poza typowo sportowymi, jak dyplomy, a od 1993 roku medale oraz puchary, a wszystko po to, by oddalać sportową przygodę od materialnych korzyści. Rywalizacja sportowa prowadzona jest o puchar przechodni Ogólnopolskiego Duszpasterza Młodzieży Ewangelickiej w klasyfikacji punktowej [15] i puchar przechodni Przewodniczącego LOSwRP w klasyfikacji medalowej. [16] Co roku obserwujemy coraz lepsze wyniki sportowe, choć jak dotychczas nie znalazło to swego odbicia w zasadzie bicia rekordów. Rywalizacja staje się z roku na rok coraz bardziej wyrównana [17] a końcowe klasyfikacje punktowe i medalowe obejmują prawie wszystkie zgłoszone reprezentacje. Sposób rozgrywania zawodów jest identyczny lub zbliżony do oficjalnego (wymiary boisk, zasady gry, punktacja), by wyrabiać właściwe nawyki sportowe. Prowadzone równolegle z działaniami sportowymi działania religijne (ewangelizacyjne i formacyjne) [18] utrzymują pożądaną atmosferę, zdecydowanie wyjątkową dla współczesnych sportowych trybun, mianowicie: pozytywny doping, kibicowanie i emocje sportowe bez przemocy.
3.4. Wakacyjne obozy młodzieżowe
Od ponad trzydziestu lat organizowane są wśród ewangelickiej młodzieży w Polsce (przez Synodalna Komisje Młodzieży i Koło Teologów Ewangelickich przy Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie) wakacyjne obozy młodzieżowe, z których ponad połowa ma profil turystyczno-sportowy. Na szeroką gamę ofert spędzenia lata czy zimy składają się obozy wędrowne, narciarskie, żeglarskie, je¼dzieckie, kajakowe, rowerowe. Od sześciu lat oferta została poszerzona o obozy przetrwania "survivalu". Oferta sportowych obozów cieszy się niezmiennie dużym zaintereso-waniem, obejmując dzieci i młodzież powyżej 14 roku życia.

4. Luterańska Organizacja Sportowa w Rzeczypospolitej Polskiej, jej miejsce i rola wśród luteran polskich

Wyłaniające się w połowie lat dziewięćdziesiątych możliwości rozwoju sportu wyznaniowego zachęciły działaczy duszpasterstwa młodzieżowego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP do zawiązania organizacji sportowej. Uczyniono to na zebraniu założycielskim LOSwRP w Bielsku 13 stycznia 1996 roku, gdzie zatwierdzono statut, regulaminy, odznakę i wybrano zarząd stowarzyszenia. Luterańska Organizacja Sportowa w RP 23.03.1996 decyzją Prezesa UKFiT w Warszawie została zatwierdzona i wpisana 20.09.1996 do rejestru stowarzyszeń kultury fizycznej o zasięgu ogólnokrajowym z siedzibą w Tomaszowie Mazowieckim, przez Sąd Okręgowy w Warszawie. LOSwRP jest stowarzyszeniem nie tylko sportowym i nie tylko młodzieżowym, bo obejmującym swym zakresem także turystykę, zorganizowaną rekreację, swym kręgiem potencjalnie otaczającym wszystkie grupy wiekowe; dzieci, dorosłych, także osoby niepełnosprawne, członków Kościoła i in-nych, akceptujących zapis statutowy: § 3 p.2 "0rganizacja opiera swą działalność na chrześcijańskim systemie wartości, zgodnym z ewangelickim etosem". Hasło Luterańskiej Organizacji Sportowej brzmi: pilny w nauce, sprawny w sporcie, szczery w wierze.

5. Wzajemne przenikanie przestrzeni sportu i przestrzeni wiary

Z analizy dotychczasowej działalności i realnych możliwości wynika, iż niebywale atrakcyjna aktywność sportowa realizowana na płaszczy¼nie kościelnej może roztaczać coraz szersze kręgi, skutecznie uzupełniając katechizację i pracę formacyjną. Kiedyś niespotykane, a dziś nagminnie stosowane włączanie sportowej zabawy czy nawet rywalizacji do kościelnych imprez ewange-lizacyjnych (Dzięgielów, Karpacz) potwierdza zasadę błogosławio-nego wzajemnego uzupełniania się form, dotychczas typowo religijnych z formami aktywności sportowej. Takie wzajemne uzupełnianie i przenikanie zwiększa atrakcyjność religijnej posługi Kościołów, szczególnie wśród dzieci i młodzieży oraz ludzi sceptycznie nastawionych do instytucji Kościoła, stojących z dala od problemów duchowych. Choć nie jest to najważniejsze, to jednak znaczące imprezy sportu wyznaniowego, pozwalają Kościołowi zaistnieć medialnie w takich obszarach społeczno-politycznych, które wcześniej nie były dla niego osiągalne. Kościół, który potrafi docenić rolę sportu wśród swych wyznawców i orga-nizacje ze sportem związane, jawi się, nie tylko jako społeczność mądra, także jako społeczność otwarta i atrakcyjna, chcąca kompleksowo oddziaływać na swych członków, w trosce o ciało, ducha i duszę.
Z drugiej strony swoista kuratela kościelna bardzo skutecznie chroni świat sportowych zmagań i emocji od zjawisk zdecydowanie negatywnych (brutalizacji, komercji i niedozwolonego dopingu). Oczywista obecność duchownych w tak prowadzonej działalności sportowej oraz rywalizacja świadomej religijnie młodzieży, gwarantują sport wolny od patologii.

6. Na przełomie tysiącleci

Obchodzona przez nas szczególna cezura czasowa, jaka jest przełom tysiącleci w równym stopniu nakłania do dokonania oceny dotychczasowych poczynań, jak i formułowania planów doty-czących przyszłości także sportu w ogóle, a sportu wyznaniowego w szczególności. Na kondycje sportu wiodący wpływ będzie musiała mieć etyka, by uniezależnić sport od agresywnej reklamy, biznesu, przemocy. W świecie zmierzającym do nieustannej rywalizacji i promującym jedynie sukces, sport jest przestrzenią doświadczania zarówno zwycięstw, jak i porażek. Osadzenie sportowej działalności i sportowych postaw w realiach wyznawanej wiary we wspólnotach kościelnych pozwala zahamować negatywne procesy i zachować przez sportowców godność i zarazem pokorę. Właśnie owo osadzenie wydaje się być ratunkiem dla kondycji i wizerunku sportu końca drugiego tysiąclecia. Praktyka ukazuje, że nadzieje pokładane w sporcie niewiele znaczą, jeśli świat sportowy pozostaje w dystansie względem etyki, względem chrześcijańskich wartości.
Środowisko ewangelickie chcąc czynnie współtworzyć obraz rzeczywistości, w tym wizerunek polskiego sportu, pragnie wychowywać młode pokolenie współwyznawców w poszanowaniu życia i zdrowia, do jak najwyższej sprawności i jak najlepszych wyników sportowych, tym samym kreatywnie uczestniczyć w eku-menicznym wysiłku wespół z siostrzanymi dla LOSwRP organizacjami: Katolickim Stowarzyszeniem Sportowym RP, SALOS-em i Prawosławną Organizacją Sportowa RP, by przyszłość "od prognoz lepszą się stała".

Przypisy:

  1. Konfirmacja - uroczyste świadome potwierdzenie sakramentu Chrztu Świętego, ewangelicki odpowiednik rzymsko-katolickiej Pierwszej Komunii. Praktykowana w 14 roku życia poprzedzona wzmożoną katechizacją. (wróć)
  2. Pierwszy ewangelicki Związek Wstrzemię¼liwości założony przez ks. dra Jana Pindora w Końskiej-Trzyńcu w 1893 r. Następne Stowarzyszenia Młodzieży Ewangelickiej w Bystrzycy i w Nawsiu (1897), w Goleszowie (1898), w Cisownicy (1910) i w Dębowcu (1911). (wróć)
  3. Towarzystwa Młodzieży Ewangelickiej powstawały kolejno: w 1923 r. - w Goleszowie i w Hażlachu, w 1924 r. - w Jaworzu, w 1926 r. - w Cieszynie, w 1927 r. - w Simoradzu, w 1928 -w Skoczowie i w Pruchnej. (wróć)
  4. Ks. Józef Nierostek (1901 - 1943) ginie w obozie koncentracyjnym na Majdanku. (wróć)
  5. Ks. Władysław Pawlas (1908 - 1940) ginie w obozie koncentracyjnym w Mathausen-Gusen. (wróć)
  6. Kościelną pracą młodzieżową kieruje Synodalna Komisja Młodzieży (zawiązana w 1957 roku), potem Ogólnopolski Duszpasterz Młodzieży K.EA (od 1977 roku). (wróć)
  7. SEMP zainicjował w 1990 roku redagowanie gazety młodzieżowej ,,Ewangarda", wkładki miesięcznika ,,Słowo i Myśl". (wróć)
  8. Na olimpiadach letnich klasyfikowano maksymalnie 29 reprezentacji parafialnych z terenu Polski (w Tomaszowie Mazowieckim - 12, w Cieszynie - 16, w Jastrzębiu Zdroju - 25, w Skoczowie - 26, w Gliwicach - 29, w Bielsku Białej - 29, w Zabrzu - 25, we Wrocławiu - 21). Ogółem w olimpiadach wystartowały reprezentacje 55 parafii z całej Polski. (wróć)
  9. Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP liczy nieco ponad 130 parafii, przy czym z uwagi na wielkość i tym samym potencjalne możliwości udziału w młodzieżowym ruchu Sportowym, liczba parafii zmniejsza się do liczby niespełna 90. (wróć)
  10. Diecezje: Cieszyńska, Katowicka, Mazurska, Pomorsko-Wielkopolska, Warszawska i Wrocławska. (wróć)
  11. Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP liczy około 80 tys. wiernych. (wróć)
  12. Turnieje i zawody:
  13. 1996
    1. I Siatkówka chłopców, Cieszyn 30.12.
    1997
    2. I siatkówka dziewcząt, Skoczów 8.03.
    3. I koszykówka chłopców, Wisła 12.04.
    4. tenis ziemny, Wisła-Jonidło 30-31.08
    5. tenis stołowy, Jastrzębie Zdrój 22.11.
    6. kosz młodzików, Cisownica. 27.12.
    7. piłka ręczna seniorów, Cieszyn, 27.12.
    1998
    8. piłka nożna halowa chłopców. Zabrze 10.01.
    9. kolarstwo górskie, Skoczów, 18.04.
    10. II koszykówka seniorów, Bielsko 3.05.
    11. II koszykówka młodzików, Cisownica 23.05.
    12. II tenis ziemny, Wisła-Jonidło 29.08.
    13. I siatkówka plażowa, Wisła-Jonidło 30.08.
    14. II siatkówka seniorów, Cieszyn 26.09).
    15. I pływanie, Cieszyn 28.11.
    16. 11 tenis stołowy, Jastrzębie Zdrój 5.12.
    1999
    17. II pitka halowa, Zabrze 13.03.
    18. II kolarstwo górskie, Skoczów 24.04.
    19. I ringo, Goleszów 25.04.
    20. III siatkówka seniorów, Cieszyn 29.08.
    21. III tenis ziemny, Wisła-Jonidło 30-31.08.
    22. II siatkówka plażowa, Wisła-Jonidło 30-31.08.
    23. III koszykówka seniorów, Cisownica 10.10.
    24. III koszykówka młodzików, Cisownica 10.10.
    25. II pływanie, Cieszyn 20.11.
    26. III tenis stołowy, Brenna 4.12.
    (wróć)

  14. Dyscypliny drużynowe: piłka nożna, piłka ręczna, siatkówka, koszykówka.
    Dyscypliny indywidualne: lekkoatletyka: bieg ma 100 m, bieg na 400 m, bieg na 800 m, sztafeta 4xl00m, skok wzwyż, skok w dal, pchnięcie kulą; bieg przełajowy: dyst. 1000 m, dyst. 2000 m;
    pływanie: 50 m stylem dowolnym, 50 m stylem klasycznym, 400 m stylem dowolnym, 400 m stylem klasycznym, sztafeta 4x50 m (stylem dowolnym, 400 m stylem klasycznym, sztafeta 4x50 m (stylem dowolnym); tenis stołowy (singiel, debel, mixt); tenis ziemny (singiel, debel, mixt); szachy, kolarstwo górskie. (wróć)
  15. Kajaki w Sorkwitach, badminton w Bielsku Białej i ringo w Gliwicach oraz rzut oszczepem we Wrocławiu. (wróć)
  16. Zwycięzcami w klasyfikacji punktowej były reprezentacje: z Jastrzębia Zdroju (1989, 1991), Białej (1990), Cisownicy (1993), Cieszyna (1994) i Goleszowa (1995-2000). (wróć)
  17. Zwycięzcami w klasyfikacji medalowej byty reprezentacje z Jastrzębia Zdroju (1999) i Goleszowa (2000).
  18. Różnica w punktacji końcowej dzieląca zwycięzców od kolejnej reprezentacji w 1997 r - 127 punktów, w 1998 - 216, w 1999 - 57, w 2000 - 56. (wróć)
  19. Program religijny realizowany jest codziennie w bloku porannym i wieczornym w formie studiów biblijnych, rozważań, pieśni, koncertów, konkursów. (wróć)

do góry

Działalność sportowa
Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce

 

Okres zaborów

     Początki zorganizowanych form działalności sportowej Kościoła Ewangelickiego w Polsce datują się na koniec XIX wieku. Wtedy to zakładane są pierwsze Stowarzyszenia Niewiast, Młodzieńców i Związki Wstrzemię¼liwości.
     Pierwszy Związek Wstrzemię¼liwości został założony w 1893 roku w Końskiej-Trzyńcu (obecnie Zaolzie w Czechach). Kolejne powstawały w sąsiedniej Bystrzycy i Nawsiu (1897), także na Śląsku Cieszyńskim, w Goleszowie (1898), Cisownicy (1910) i Dębowcu (1911). Rozwijały m.in. sprawność sportową i propagowały turystykę, głównie rowerową i górską.

do góry

W wolnej Polsce


     W latach dwudziestych zawiązały się Towarzystwa Młodzieży Ewangelickiej (w sumie siedem: w Goleszowie, Ha¼lachu, Jaworzu, Cieszynie, Simoradzu, Skoczowie i Pruchnej).

     ¯ywiołowo rozwijająca się działalność młodzieżowa z nieformalnymi wtedy klubami sportowymi w gimnastyce, kręglarstwie i rowerach, niejako wymusiła powołanie w 1928 roku Związku Polskiej Młodzieży Ewangelickiej. Osiem lat pó¼niej utworzono silny Związek Towarzystw Polskiej Młodzieży Ewangelickiej.

do góry

Czas drugiej wojny światowej


     Lata drugiej wojny światowej, to praktycznie zakaz działalności Związków Modzieżowych, poprzedzony represjami wśród liderów młodzieżowych i ich duszpasterzy.
W obozach koncentracyjnych giną duszpasterze młodzieżowi:

ks. pastor Władysław Pawlas w 1940 w Mauthausen-Gusen
ks. pastor Józef Nierostek w 1943 na Majdanku.

do góry

Okres powojenny


     Silnie osłabione, bo zdziesiątkowane szeregi młodzieży ewangelickiej, podejmują jednak wysiłek organizacyjny reaktywując większość przedwojennych Związków.
Po trzech międzywojennych Ogólnopolskich Zjazdach Młodzieży:

w 1934 w Katowicach,
w 1936 w Krakowie,
w 1937 znowu w Katowicach

udaje się zorganizować kolejne:

w Cieszynie (5-7.07.1947)
w Wiśle-Ustroniu (3-5.07.1948).

     W programie Zjazdów Młodzieżowych były zawsze zajęcia sportowo-turystyczne. Odradzająca się praca młodzieżowa zostaje jednak raptownie stłumiona.

do góry

Trudne lata pięćdziesiąte


     Trudny okres lat 1950-1957 zostaje przezwyciężony zamaskowaniem pracy kościelnej wśród młodzieży pracą kulturalną, chórową i śpiewaczą.
Wtedy też intensywnie prowadzona jest działalność turystyczno-krajoznawcza sugerująca aktywność "społeczno-patriotyczną".

      Dopiero w końcu lat sześćdziesiątych możliwe było przeprowadzenie kolejnego Ogólnopolskiego Zjazdu Młodzieży (Warszawa, 25-26.10.1969)

     Działalność sportowa, choć pozostająca w tle działań formacyjno-duszpasterskich, obecna jest rokrocznie w tzw. akcjach letnich zorganizowanego wypoczynku dzieci i młodzieży (głównie na Mazurach i w Beskidach).

do góry

Ożywienie w końcu lat osiemdziesiątych

     Przemiany polityczno-społeczne w końcu lat osiemdziesiątych szybko zaowocowały dużym ożywieniem w szeregach młodzieżowych, doprowadzając w Warszawie do zawiązania Stowarzyszenia Ewangelickiej Młodzieży w Polsce (SEMP).
Działacze tego (nieformalnego wówczas) stowarzyszenia zainicjowali w Chylicach pod Warszawą ruch olimpiad sportowych organizując pierwszą letnią olimpiadę (27-28.05.1989).
     Odpowiedzialność za prowadzenie młodzieżowej działalności sportowej przejął jeszcze tego samego roku reaktywowany Związek Młodzieży Ewangelickiej w Polsce z siedzibą w Łodzi. Przy aktywnym wsparciu Duszpasterstwa Młodzieżowego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP przeprowadzono kolejne Sportowe Olimpiady:

w 1990 r. w Łodzi,
w 1991 r. w Ustroniu
w 1992 r. w Sorkwitach
w 1993 r. w Tomaszowie Maz.

     W roku 1994 zdecydowano, by rozwijającą się rywalizację sportową poszerzyć o sporty zimowe, organizując w 1994 r. w Wiśle pierwszą zimową olimpiadę. Kolejne zimowe olimpiady przeprowadzono w 1995, 1997, 1998, 1999 i 200 roku wszystkie na obiektach sportowych Wisły i Kubalonki.
Od 1994 roku kolejne letnie olimpiady organizowane były na Śląsku Cieszyńskim i Górnym, by zapewnić start znacznej liczbie reprezentacji dużych parafii Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego. Coraz wyższy poziom rozgrywek sportowych powiększał także liczbę sklasyfikowanych reprezentacji parafialnych:

w Cieszynie (1994 r.) sklasyfikowano 16 reprezentacji
w Jastrzębiu-Zdroju (1995 r.) - 25
w Skoczowie (1996 r.) - 26
w Gliwicach (1997 r.) - 31
w Bielsku-Białej (1998 r.) - 29

stabilizując się na poziomie powyżej dwudziestu:

w Zabrzu (1999 r.) - 25
we Wrocławiu (2000 r.) - 22
i w Tomaszowie Maz. (2001 r.) - 30

do góry

Luterańska Organizacja Sportowa w Rzeczypospolitej Polskiej

     Od 1996 roku głównym organizatorem olimpiad młodzieżowych jest Luterańska Organizacja Sportowa w RP (LOSwRP), zawiązana na zebraniu założycielskim dn. 13.01.1996, zaś 23.03.1996 decyzją Prezesa UKFiT w Warszawie zatwierdzona i wpisana do rejestru stowarzyszeń kultury fizycznej o zasięgu ogólnopolskim z siedzibą w Tomaszowie Maz. Od 1997 r. LOSwRP jest członkiem Krajowej Federacji Sportu dla Wszystkich.

     W 1996 roku w ruch olimpiad wprowadzono kategorie wiekowe oraz profesjonalną dokumentację sportową. Poprzez udział reprezentacji parafii ewangelickich z Holandii, Niemiec, Czech, Węgier i Słowacji olimpiady letnie od 1996 roku zyskały określenie międzynarodowych.
     Ogółem w olimpiadach wystartowało 55 reprezentacji, co w skali całego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP (liczącego nieco ponad 130 parafii) jest ogromnym sukcesem, albowiem w tej liczbie aktywnych sportowo środowisk parafialnych znajdują się dla Kościoła w Polsce najważniejsze. Swym zakresem systematycznego i zorga-nizowanego oddziaływania LOSwRP obejmuje liczbę ponad 1000 uczestników. Dla liczebnie niewielkiego Kościoła (KE-A w Polsce liczy okoła 80 tysięcy wiernych) ruch sportowy okazał się najbardziej dynamicznie rozwijającą się aktywnością, nie tylko wśród młodego pokolenia.
     Zastosowana od samego, tj. od 1989 roku, formuła corocznej zmiany miejsca przeprowadzania olimpiad letnich możliwa jest dzięki ogromnemu zaangażowaniu lokalnych parafii, diecezji i sprzyjającego im środowiska. Cała działalność sportowa prowadzona jest bez wyjątku w oparciu o wolontariat fachowców, głównie wyznania luterańskiego. Ciasne ramy czasowe dla przeprowadzenia olimpiady oznaczające praktycznie maksymalnie pięć dni (długi weekend przełomu kwietnia i maja), stale rosnąca liczba konkurencji (np. w ostatnich latach:
w 1998 - 74, w 1999 - 75, w 2000 - 80), stawianie na starcie coraz większej liczby dzieci w przedziale wiekowym 10-15 lat oraz brak ograniczeń wiekowych dla kategorii seniorek/seniorów powodują, że olimpiady mają charakter imprez masowych "sportu dla wszystkich".

     Wprowadzone przez LOSwRP limity dotyczące liczby startujących, reprezentujących poszczególne parafie, wymuszają wstępną selekcję przeprowadzaną na szczeblu podstawowym w parafiach. Wymiernym efektem ogromnego zaangażowania młodego pokolenia w ruch sportowy jest zauważalna w ostatnich latach duża liczba młodzieży studiującej w Akademiach Wychowania Fizycznego (Katowice, Wrocław, Warszawa).

      Luterański ruch sportowych olimpiad ma swe naturalne wzmocnienie i zaplecze w cyklach turniejów i zawodów ogólnopolskich, rozgrywanych także od 1996 roku. Ich liczba również wzrasta (np. w 1997 - 6, w 1998 - 9, w 1999 - 10). Wszechstronny rozwój młodego pokolenia oraz proponowanie różnorodnych dyscyplin i konkurencji sportowych jest oczywistym zadaniem dla LOSwRP. Luterańska Organizacja Sportowa od samego początku zyskała szerokie poparcie Kościoła, albowiem podkreśla potrzebę wszechstronnego rozwoju dzieci i młodzieży w odpo-wiedzialnej trosce o duszę i ciało.

Do swych szeregów zaprosiła i swą działalność opiera na osobach duchownych i świeckich. Hasło Luterańskiej Organizacji Sportowej brzmi:

pilny w nauce, sprawny w sporcie, szczery w wierze.

do góry

 
© 2015 Luterańska Organizacja Sportowa w Rzeczypospolitej Polskiej
Joomla! is Free Software released under the GNU General Public License.